De Griekse suite
Julie Smit, manager en oprichtster van Hotel-Boekenlust, en Jan van Lent, fotograaf en filmmaker, wonen sinds 2003 op het Griekse eiland Lesbos. Elke week verschijnt er een column van Julie Smit en een foto van Jan van Lent.
Haastige spoed is zelden goed
29 juni 2008.
Grieken zijn luidruchtige mensen. Net als Italianen kunnen ze heel druk en hard praten. Vloeken doen ze niet zo snel, maar als ze het doen, dan kunnen ze ook behoorlijk hard tekeer gaan. Ik had gisteravond niet graag op de brug willen staan van de veerboot Theofilos, die vanuit Mytilini via Chios op weg naar Athene op een rif voer, niet ver van de eilandengroep Inoesses, vlak voor Chios. Dat gevloek zal wel tot op Lesvos te horen zijn geweest.
Theofilos oktober 2007 in Piraeus.
Het grootste eilandje van de groep van negen eilandjes, Inoesses, is bekend om de rijke rederijfamilies die het eiland min of meer onderhouden. Het eilandje staat te boek als rijkste van Griekenland, en omdat ze genoeg geld hebben, staan de bewoners ook niet zo open voor toerisme. Naast zo’n 1000 inwoners heeft Inoesses een beroemde scheepvaartschool én een scheepvaartmuseum. Het eilandje is te bereiken via een veerboot vanaf Chios.
De bewoners zullen zaterdagavond wel raar op hun neus hebben gekeken, toen er uitgerekend voor hun eiland een boot tegen een rif voer, terwijl er spreekwoordelijk geen wolkje aan de hemel hing, dus geen storm of golf die de boot uit de koers had kunnen brengen (waarschijnlijk geen kapitein die de scheepvaartschool van Inoesses heeft gedaan!). Terwijl reddingsteams in de vorm van helikopters en politie- en vissersboten het schip begeleidden, kon de Theofilos op eigen kracht Inoesses bereiken, waarna de 475 passagiers met reddingsvesten aan in de reddingsloepen de boot konden verlaten.
De passagiers werden enkele uren opgevangen in de scheepvaartschool van Inoesses, waarna ze naar Chios werden gebracht om te overnachten (Inoesses heeft slechts één hotel met 23 bedden...).
Het is misschien wat vroeg om conclusies te trekken over de oorzaak. Er was geen voetbal zaterdagavond, dus de oorzaak kan niet geweest zijn dat de gehele bemanning, net als de kapitein, televisie zat te kijken. Dit was wel het geval toen op 26 september 2000 de veerboot Samina Express vlak voor het eiland Paros op een rots liep en vrij snel zonk. De gevolgen van die scheepsramp waren groot: 82 van de 500 passagiers kwamen om. Bij de botsing van de Theofilos kwam iedereen met de schrik vrij.
Op de TV werd zondag gesuggereerd dat de tweede kapitein een bochtje afsneed... Maar ik hoorde ook al boze tongen fluisteren dat het misschien een zaak was om de verzekering te laten uitbetalen: het schip moest nodig opgeknapt worden (wat hebben de Grieken toch een vertrouwen in elkaar!). Dit werd ook gefluisterd toen op 6 april 2007 de Griekse cruiseboot Sea Diamond na een aanvaring met een rif bij Santorini zonk (daar kwamen twee passagiers bij om). Als er was bewezen dat ze het schip met opzet hadden laten zinken, hadden ze de 55 miljoen euro van de verzekering niet kunnen opstrijken... Maanden later werd er bewezen dat de nautische kaart niet klopte, waardoor de Sea Diamond een rif raakte.
Na de ramp met de Samina Express in 2000 werd er een lijst gepubliceerd van boten die eigenlijk zo snel mogelijk vernieuwd of vervangen zouden moeten worden. Daar stond de Theofilos op, maar ook de Taxiarchis en de Mytilini van de Nel Lines die nog steeds varen. Het is maar de vraag of die schepen sindsdien gerenoveerd zijn.
De Theofilos werd in 1975 afgeleverd door scheepsbouwers in Rendsburg, Duitsland. Zij werd gedoopt als Nils Holgerson en de eerste tien jaar voer ze op de lijn Travemünde (Duitsland) - Trelleborg (Zweden). Vervolgens diende ze onder de naam Abel Tasman 9 jaar als veerboot in Australië tussen Devonport (Nieuw-Zeeland) en Melbourne. In 1994 begon ze aan haar Griekse carrière als de Pollux, die tussen Igoemenitsa en Bari (Italië) op en neer voer. Een jaar later werd ze door een Lesvoriaanse rederij gekocht waar ze onder de vleugels van de Nel Lines de veerdienst van Athene, Chios, Mytilini en Thessaloniki onderhield als de Theofilos. Of deze waarschijnlijk stomme navigatiefout die een scheur van 15 meter in de romp veroorzaakte, nu het einde van haar carrière zal betekenen, is nog niet bekend. Wel zullen vele mensen op Lesvos aan haar denken. Tenslotte nemen vele Grieken liever de boot dan het vliegtuig en was de Theofilos een geliefde boot en een vertrouwd beeld dat enkele keren per week de haven van Mytilini in- en uitvoer.
Een groot deel van de gestrande passagiers van de Theofilos kon al snel op de veerboot Nissos Chios (een spiksplinternieuwe boot uit 2007) stappen en zo de reis naar Athene vervolgen. Maar velen zonder hun auto of hun bagage...
Het is geen fraai overzicht, deze recente bootongelukken in Griekenland. Maar u moet natuurlijk wel bedenken dat er honderden boten varen tussen de ruim 1400 eilanden die Griekenland rijk is. Toen vorig jaar een groep toeristen wegens een staking van het vluchtverkeer met de boot mee moest van Lesvos naar Athene, waren er heel veel mensen die deze onverwachte zeereis een prachtige ervaring vonden...
De volgende website met een overzicht van de schepen die regelmatig Lesvos aandeden, laat zien dat er wel degelijk regelmatig nieuwe schepen worden aangetrokken om te zorgen dat het eiland bereikbaar blijft. Of de Theofilos nu ook in het rijtje komt van afgedankte schepen... lesvoships
