Archieven Griekse suite

2017
8 augustus – Hersenspinsels op Nissiopi
27 juli – Wonderlijke sardientjes
17 juli – Time of changes
6 juli – De teloorgang van Grieks tafelen
28 juni – Hittegolf-orakel
June 26: Goodbye, Michaelis
15 juni – Vrissa
8 juni – Help: een koningin!
27 mei – Komkommertijd met bietjes
17 mei – Pollenblues
8 mei – The Big Five of Lesvos
25 april – Scheepje varen
7 april – Een boze buurman
23 maart – De Gauguin van Lesvos
11 maart – Via Mytilini
5 maart – Steekmosselenkerkhof
20 februari – Het bos onder de weg
7 februari – De aarde beeft
1 februari – De Lepetimnos
Dear Emilaki
6 januari – Verwarring rond de feestdagen
2016
Een gelukkig nieuwjaar
15 december – De winter doorkachelen
17 november – Lesvos onder de maan en sterren
1 november – Het steenrijke Lesvos in China
12 oktober – Drakenkinderen
24 september – Lines of passage
30 augustus – Jurkini
19 augustus – Tomatenjunk
12 augustus – I ♥ Lesvos
30 juli – De hamam staat droog
9 juli – Het voordeel van een huis vol farao's
3 juli - Helikopter-gevoel
21 juni – Ouzo is ín, sangria is uit
28 mei – De Nieuwe Griekse Haring is er weer!
16 mei – Wie is er bang voor Lesvos?
24 april – Klappende donderbloemen
9 april – Ze komen: de Groene en de 'Coole' Paus!
20 maart – Keukenhof Lesvos
21 februari – Amandelexplosies
7 februari – Ai, Lesvos!
27 januari - Mag je wel gelukkig zijn?
2015
10 januari – Ik wil mijn eiland terug
20 december - Vergeet het eiland niet
7 december – Sinterklaas
18 november – Vreemde vogels op Lesvos
7 november - De engelen van Lesvos
24 oktober - Vluchtelingenafvalmuseum
28 september - Gevaarlijk en extreem
22 september - Bengelende borsten
4 september - Heel Holland Breit
29 augustus - De krekel en de mier
22 augustus - Paradepaardjes
13 augustus: Maria’s te over in Griekenland
30 juli – Hittegolf
16 juli - “Groeten uit Griekenland”
1 juli – Europa
17 juni – Economie voor beginners
8 juni - Wie zijn ze?
26 mei - Let’s go Lesvos
18 mei – Vluchtelingenweer
2 mei – Klaproosballen
22 april - Op zoek naar Zorbás
5 april – Pasen unlimited
26 maart – Turkish delight
10 maart – De worsteling van een schrijver
25 februari - Dans le port de Sigri
13 februari: Kool is cool
2 februari - De barometer op tilt
23 januari – Afscheid nemen
7 januari - Gelukkig nieuwjaar
2014
15 december - Kerstgezang
4 december – De Griekse zwarte Piet
20 november – Daar waren de Romeinen
6 november - Vuursignalen
28 oktober - Komen en gaan (2)
18 oktober - Ftinoporo
11 oktober - Pottenkijkersland
3 oktober - Over repeaters en recreanten
22 september – Ayvalik
10 september – Wolkentheater
28 augustus – Niets nieuws onder de zon
19 augustus – Over vulkanen en zwemmende stenen
13 augustus – Dag Ineke
5 augustus – Geluksvogel
29 juli - Griekse bloopers
19 juli - Handen en wielen af van de egels
9 juli - Swingend Lesvos
5 juli - Integratie begint met een middagdutje
25 juni – Help: een barracuda!
20 juni - Cultuurbotsingen
8 juni - Kaaskop
2 juni - Grasmussen en andere pleziertjes
18 mei – Geen zomer, wel beestjes
13 mei - Komen en gaan
30 april – Explosieve lente
17 april - Kalo Paska
4 april: “Er wonen 2 motten”
25 maart – De Rivièra van Lesvos
15 maart – Oud en nieuw Lesvos
1 maart – Jammie, de vastentijd komt eraan!
19 februari - Gluren bij de buren
9 februari- De natuurlijke hotspot van Griekenland
29 januari – Een ode aan Apollo
15 januari – Alle wegen leiden naar... Sigri!
3 januari - Ottomaanse schatten
2013
17 december: De club van de liefde
Het mysterie van de Sint Nikolaaskerk in Tzithra
20 november – Schatgraven in Limonos
8 november – Waar is de hemelse, helpende hand?
28 oktober – Gaat het kastanjebos verdwijnen?
16 oktober – Wachten op de regen
8 oktober – Wind en stenen
29 september – De nieuwste hotspot van Lesvos
20 september – Lesvos schrijft
11 september – ’t Is altijd feest in Griekenland
2 september – Rare vogels
20 augustus - Lekker, een bami!
9 augustus – Maria ter Zee
30 juli – Help, m’n telefoon gaat er vandoor!
22 juli – Prijsvechters verwacht
8 juli: Hop hop hoppa
28 juni - Aan de kant, dat wintergevoel: Grieks eten!
18 juni - Een wonderlijke tuin
11 juni – 100 kafenions en een reisbureau
30 mei – Hooiwagentijd
17 mei – Dolfijnenblues
9 mei – Mijn wilde kat in de Volkskrant
30 april – 1 mei, pardon, 7 mei
24 april - As Long as the Grass Shall Grow
15 april – Klinkende munt
4 april – Over bloemetjes, maar vooral over bijtjes
26 maart - Reizen naar Lesvos
15 maart – Carnaval
EFTALOU ART GALLERY ONLINE - Now Chapels
25 februari - De mooiste voorjaarsbloem
17 februari – Goudkoorts
9 februari - Ik heb er tabak van
28 januari - Chorta-la-di-dee
EFTALOU ART GALLERY ONLINE - The wetlands
8 januari - Kerkengezang
3 januari - O, dennenboom!
2012
EFTALOU ART GALLERY ONLINE - Love Ikona
14 december - Ik wil een hooimadam!
9 december - Regen, paddenstoelen en kerstmenu
4 december - De Wilde Jacht op Sinterklaas
Katten- en hondenblues
EFTALOU ART GALLERY ONLINE - The roots
5 november – Weerpraatje
28 oktober - Hoera, de Turken komen!
14 oktober – Het laatste eiland
9 oktober: Geen windmolenpark in een geopark
28 september – Krekel-stormloop
19 september – De vloek van Lucifer
5 september - Lesvos: het engeleneiland?
27 augustus - Het retsina lied
Vijg en Vuur
Trendy Griekenland
IJskoud
Dromen tijdens een hittegolf
De rijken van Griekenland
Tour de Lesvos
Don QuiLesvos in gevecht met de windmolens
Net niet Grieks
Het spirituele Lesvos
Zeegras
Lesvos: een wespennest!
De bijen- en vogeltjesdans
Ontdek onbekend Lesvos
Net Niet Grieks
Marktrevolutie
28 februari – Archipelagos
Voor een vriendin
Van Piraat tot Prins
Champignons gevuld met mariadistel
Vurige torens
Eiland te huur!
Wintergroentenblues
Molyvos in het donker
3 januari - O, dennenboom!
2011
Καλα Χρονια
Even de olijven oogsten
Suikergoed en marsepein
Schatkaarten
Zeg, ken jij de mosselman?
Creatief met brandhout
Laat het water maar vallen
Sardische noten
De goeie oude tijd
Krokodillen op Lesvos
Regen
Notenblues
De uittocht
Parels uit de zee
Vechten tegen demonen
Griekse grappa
De Griekse moesson
De wonderlijke wereld van Maria
Zangles
Kunst om van te snoepen
Brandgevaar
Dance the night away
Griekenland
Vakantie
Verrassend afval
Orchideeënjacht
Bonen Blues
Wijnroutes op Lesvos
De schatten van Megali Limni
Tulpen uit het oosten
De Troon van Potamon
Ezelinnenmelkkaas
A farewell to Tony
Oh oh, een haai!
Straaleiland
Help, ze vreten het eiland op!
Vliegeren en gegrilde schelpdieren
Tussen hoop en Hades
De ufo's zijn geland!
Dracula eiland!
Strooilichtezels & vossenballenijs
Bier
Presidentiële foutjes
Molyvos
Lang leve de winterzon
Robbeneiland
2010
Strooilichtezels & Vossenballenijs
Thuisblijfweek
Olijvenbeat
Sint Belastingdienst
Zullen we de winter maar overslaan?
Keizerlijke paddenstoelen
Kiest u maar
In memoriam: Adonis
Waar zette Eva haar tanden in?
Send me a postcard, darling
De Grieks-Chinese connectie
Hoor, de wind waait door de molens
Crisistijd
Eten als cultureel erfgoed
Appeltjes van Lesvos
In de maneschijn
Karankiozis, de weerman
Vallende sterren en verborgen Maria’s
Wie houdt er van sardientjes?
De Robinson Crusoë van Molyvos
Kaas
Het orakel van Lesvos
Toen de pijnbomen nog een gezicht hadden
Tok tok, wie klopt daar?
Hallo, waar is mijn strand?!
Een domme man houdt zijn mond
Russische Amazonen
Kappari
Een nieuw Parthenon
Wandelparadijs
De zee stijgt
Waterval te koop
Stofwolken en stakingen
Over planten die legers kunnen neermaaien
Touwtje springen met vossenballenijs
IJzer en beton
Een bordje lekkere, giftige chorta
Brief aan de burgemeester van Molyvos
De wereld beeft
Het wonder van een crisis
Overgeleverd aan de weergoden
Geen Valentijn op Lesvos
Stin ygeia mas
Boerenwijsheid
Ataraxia
Badderen
Het zout in de pap
Archeologisch hergebruik
2009
Kali Chronia!
Kerstgeschipper
De val van de muren
Griepgepiep
Olijvenmenuet
Paddestoelenalarm
De wonderlijke wereld van bloedende iconen
Oorverdovende stilte
Welkom in de hel van Lesvos
Olijvenrapsodie
Scharrelslakken
Kalo Ftinoporo
Bericht vanuit de Lesvosse heide
Wat kleine veranderingen
Mijn Griekse bruiloft & doop
Berichten uit het Lesvosse Oerwoud
Ramkraak
Grenzeloos Europa
Bijbelse catastrofe
S'agapo
Waterrijk
Lopi (Wolfgang Lopau 1938 - 2009)
Krasse krasi
Hondsdagen
Volksgericht
Even buurten
Who pays the ferryman?
Lekker zout
Onder de moerbeiboom
Waar is de koningin?!
Creatief met baksteen
Het geheim van het Ikarische leven
Hoge Hakken Verboden
De zeemeermin van Sykaminia
Red Griekenland
Doping
Schapenterreur
Verborgen schatten
Puinhoop Petra
Ganzenborden met orchideeën
Prasino
Geflambeerde flamingo
Helikopter
Carnaval
Wind of Change
Vrochi (regen)
Gouden appels
Winterkost
Boerenbedrog
Griep
Burenruzie
Klussen
2008
Witte nakerst
Kerstgedachte
Naamdag
Revolutie
Olijvenblues
Boos!
Lesvos Online voor de kerst
Herfstkleuren
Stem op Lesvos!
Nee-Dag
Daar bij die molen
Trieste records
Strooilicht ezels
De Vatopedi Code
Vluchtelingenstroom
Griezelen
Demeters tranen
Word wakker!
Grieks tafelen voor gevorderden
E-mails voor Maria en kerken van Lesvos
Zomerhits
Grieks tafelen voor beginners
Waar is de brand?
Zero Nero
Ra, ra, wat zie ik?
Toeristen-, Wilde, Huis- en Allochtone Katten
Haastige spoed is zelden goed
Geld doet de wereld draaien
Zee- en frituurreizen
Griekenland geschokt
Met andere ogen
Cavo Gavathas
Welkom in Europa!
Bezoek van een ex-prinses
Lesvians tegen lesviennes
De dorpsomroeper
Tulpen uit Lesvos
Onder de Sahara
Het regent...
Zondigen in de vastentijd
Rhodos
Stille protesten
Schone maandag
Roteiland
Anaxos
Sneeuwgrens
Het sprookje van Lesvos
De dood van de bisschop
In de sporen van Sappho
Alkionides dagen
Landje Pik
Kruisgooien
Trieste balans
2007
De beste wensen
Kerstbellen
Griekse beelden
Olijfje
Vluchten voor je leven
Ouzioterie
In een groen, groen, groen, groen, ouzo, ouzoland...
Foutje!
"Goddelijk huishouden"
Een handjevol geld
Monumentale platanen
Het geheime Sigri
Den xero
Klimaatneutraal vliegen
Stil leed
I cry for you, Greece
Het Friesland-gevoel
Twisten onder de zon
Vuur en water
Een broodje kroket, graag!
Gegrilde waterbom
Egeïsch gerommel
De Zeven Wonderen van Lesvos
Niet doen!
Verhitte beestjes
Jamboel
Cultuurbarbaren
Grenzen
O Keiros
Broodnijd
Hondenleven
Waterballet
Dag van de Albanezen
Bankzaken
Verdwalen met de Andersons
Dionysos
Kane hamam
Delphinia
Waterhuishouding
Lege rivieren
Blaasop
Alkionides Dagen
Whisky on the run
Sex on the island
Frappelia
Poezencijfers
Terug!
Nieuwejaars Nieuwtjes
2006
De beste wensen
Heilige Klaassen
Lente in december
'Ik vertrek'
Je hebt van die dagen...
Paddestoelenkoorts
Honden- en kattenbellen
Vluchten
De nieuwe burgemeester
Chimonas
Verkiezingskoorts
Vriendjespolitiek
Huisje, boompje, beestje
Zo rijk als Croesos
Het keuken-ABC van Lesvos 2 (Κ, Λ, Μ)
Vijgenkoorts
Vallende sterren
Verkoelende koffie
Hoogseizoen
Water
De ondergang van Anatolie
Klaagwind
Mythen
Het Keuken-ABC uit Lesvos 1
VOOR DICKIE
Helden
Nimfenmuziek
Keukenmeidenpraatjes
Keukenmeidentranen
Griezelen
Monsterlijk
Reclame
Kalo
Griekenland op z'n paasbest
Ken uw klassiekers
Flower power
Liederen van Lesvos
In de wolken
Toerisme
Groenvoer
Kathari Devtera
Vogels en dolfijnen
Mini lente
De Molyvosse Weg
Hüzün
IJs en weder dienende
De Grote Kou Kais
Op naar Afrika!
Eten!
Heimwee
2005
Gelukkig Nieuwjaar
Moord en doodslag
Tulpen uit Amsterdam
Agios Nicolaos
De zondvloed
De Huiskamer van de Burgemeester
Verdwalen op Lesvos
Overal poezen
Hoppa!
Rare Grieken!
Nieuws in het kort
Zie, de pelikanen vallen
Tzeli Katzidimitriou
Peepshow
Vissen en slakken met ballen
Daar komen de vissers
Bruiloft
Bezoek
Vijgen
Hemelse drukte
Aanvullingen op 'Hoe en wat in het Grieks'
Cowboys in het zonnetje
Beestjes, beeeestjes
Zaterdagavond Blues
Caretteketet
O, eindeloze zomer...
Culinaria
De Kappertjes Route 2: Mini Karini
Griep Epidemie
Sushi, kardamo en vijgenijs
De kappertjes route
My Number One
Barbarossa van Lesvos
Vies en gevaarlijk
Paaslammeren
De grootste paashaas ter wereld
Sahara depressie
Leve de euro!
Boreas
Tupperware party's en asperges
Morgen is het weer lente
Lent
Een huis in Griekenland
Opschrijven graag!
Hemelwater
O pappas!
Kouououd!
Vossenjacht
Wie weet de weg in Molyvos?
Voer voor geologen
Voorbij die mooie feestdagen
Sappho
2004
Help, tomaten!
-0001
IJskoud

De Griekse suite

Columns over het eiland Lesvos van Julie Smit, manager en oprichtster van Hotel-Boekenlust, met foto’s van fotograaf Jan van Lent.

Ganzenborden met orchideeën

 Hoelang de winter dan ook duurt (de temperaturen zijn wat omhoog gegaan en de regen laat het even enkele dagen afweten), de bloemen schieten de grond uit en de velden vormen een spectaculair kleurenpalet.

B219. orchidee.jpg
Een Horzelorchidee (Ophrys candica)

Tot de groepen eerste voorjaarsbloemen behoren ook de orchideeën die nu hun bloemenpracht beginnen te tonen. Toen ik hoorde dat hier zoveel orchideeën bloeiden, dacht ik als leek meteen aan de prachtige orchideeën die je bij de bloemist kan kopen. Ik was zwaar teleurgesteld toen de eerste me werd aangewezen: hij was vele malen kleiner dan de bloemen die je in de winkel koopt.

 

Wil je de pracht van een wilde orchidee aanschouwen, dan moet je zo ongeveer met je neus op de grond gaan liggen. Maar, moet ik meteen toegeven, als je ze eenmaal hebt gezien en wat hebt bestudeerd, dan riskeer je verslaafd te raken aan hun diverse vormen en uitzonderlijke schoonheid.

 

Orchideeën zijn eigenlijk heel gekke bloemen. Hun ‘onderlippen’ kunnen op naakte mannetjes (Orchis italica), vrolijke apen (orchis simia) of frêle vlindervleugels (Orchis papilionaceae) lijken en sommige soorten zien eruit als dikke donkere hommels (Ophrys bombiliflora). Ze kunnen geweldige tekeningen op hun ‘lippen’ hebben, die doen denken aan het pointillisme of krachtige abstracte schilderijen. Sommige bloemen vormen ingewikkelde constructies en de kleuren variëren van zachte tinten wit, roze, blauw en groen tot donkerbruin of fel paars.

 

In tegenwoordigheid van de Grieken kun je maar beter niet hun Latijnse naam noemen, want ‘orchis’ betekent ‘testikel’ in het Grieks (de Griekse naam voor orchidee is orchidéa). Je zal toch maar leuk over de bloemen praten, terwijl een Griek je een heel verhaal over testikels hoort ophangen...

 

Orchis was trouwens de naam van de zoon van een sater en een nymf, die tijdens een feestje van Dionysos zo verhit raakte dat hij een priesteres van het heiligdom aanrandde. Als straf werd hij door wilde dieren uiteengereten en werd vervolgens veranderd in een plant: de orchidee.

 

Theophrastus (371 - 287 vChr.), de natuurwetenschapper uit Lesvos die de eerste botanicus wordt genoemd, gaf de naam ‘orchis’ aan deze bloemen, waarschijnlijk refererend aan de mythe van Orchis. De wortelknollen van de orchidee lijken op het mannelijke geslacht en het zijn ook de wortelknollen waarmee de Grieken vroeger dachten dat ze konden beïnvloeden of ze een meisje of een jongen maakten. At de man veel grote wortelknollen van een orchidee, dan werd het een jongetje, at de vrouw kleinere knollen, dan zou het een meisje worden...

 

Er bestaan ongeveer 68 soorten orchideeën op Lesvos, in Griekenland natuurlijk veel meer en de meeste soorten vind je op Kreta. Het is nog een hele toer om ze allemaal te vinden, want er zijn zoveel gebieden waar ze voorkomen en daar moet je natuurlijk wel net in de goeie tijd zijn. Bovendien zijn de meeste orchideeën op het eerste gezicht niet zo heel opvallend. Als je er niet heel goed naar uitkijkt, loop je ze voordat je het weet straal voorbij. 

 

Gisteren gingen we op orchideeënjacht in Palios (Sarakina), een ruig gebied tussen Mandamados en Mytilini, waar de kalkachtige grond ideaal is voor orchideeën. Tussen de net bloeiende lavendelstruiken, stekelbosjes, oude graven en kleurige zwemvesten van de vluchtelingen stonden ze met bossen vol: de Harlekijn (Orchis morio), de Pepel of Vlinderorchidee (Orchis papilionaceae), de Provence-orchis (Orchis provincialis) en maar liefst drie soorten Tongserapias.

 

In Nederland zijn alle orchideeën beschermd, in Griekenland weet ik niet of er überhaupt iets beschermd wordt, maar ik moest me flink inhouden om bij deze grote getalen er niet eentje te plukken. Gelukkig maar dat de meeste Grieken nu hun eten in de supermarkt kopen en niet meer massaal alles uit het land graven om te eten. Zo kun je van de knollen van de Mannetjes orchidee (Orchis mascula) een heerlijk en geneeskrachtig drankje maken, dat vooral populair is in het Midden-Oosten en Turkije, maar ook in Griekenland wordt er nog wel eens sporadisch een drankje mee gebrouwen, meestal voor medicinale doeleinden zoals maagklachten.

 

In Turkije graven ze de knol na de bloei op, laten hem drogen en vermalen het tot een grof meel dat wordt vermengd met honing en kaneel. Dit spul wordt door de melk geroerd totdat de melk dikker wordt. Deze sahlep, de naam van het frisdrankje, heeft ertoe geleid dat vele orchideeën uit het land zijn verdwenen. Een bijna identieke drank, saloop, werd in de Victoriaanse tijd in Engeland genuttigd.

 

De weg naar Palios biedt niet alleen in Nederland beschermde plantensoorten, maar ook vogels die in Tibet en Mongolië als heilig worden beschouwd: de rode bergeend (Tadorna Ferruginea). Deze bontgekleurde, als een gans zo grote eend woont al sinds jaren bij het bord dat je tegenkomt op weg naar Palios, waarop uitgebreid informatie staat over deze bergeend. Ik blijf me verbazen over zijn honkvastheid. Iedere keer als ik daar rijd en het bord komt in zicht, dan staat de vogel er pontificaal naast of achter. Alsof hij wordt betaald door de regering om altijd rond zijn informatiebord te blijven. Uiteraard vliegt hij weg als je de auto uitstapt...

 

De orchideeën kunnen gelukkig niet wegvliegen, maar hebben de neiging zich te verstoppen. Wanneer je op orchideeënjacht bent, is het net als met paddestoelen zoeken: op een gegeven moment weet je waar je moet kijken en dan gaat er een wonderbaarlijke wereld van schoonheid voor je open...

Strooilichtezels & Vossenballenijs:

BOULEVARD NIEUWS
UIT LESVOS:
 
English:
smitaki.blogspot.com
Deutsch:
www.lesvos-web.com