Archieven Griekse suite

2017
10 oktober – Weg met de zomervakanties
1 oktober – Samos
24 september - Vaarwel Perikles, dansende mythe van Molyvos
4 september – Waar is de zomer?
8 augustus – Hersenspinsels op Nissiopi
27 juli – Wonderlijke sardientjes
17 juli – Time of changes
6 juli – De teloorgang van Grieks tafelen
28 juni – Hittegolf-orakel
June 26: Goodbye, Michaelis
15 juni – Vrissa
8 juni – Help: een koningin!
27 mei – Komkommertijd met bietjes
17 mei – Pollenblues
8 mei – The Big Five of Lesvos
25 april – Scheepje varen
7 april – Een boze buurman
23 maart – De Gauguin van Lesvos
11 maart – Via Mytilini
5 maart – Steekmosselenkerkhof
20 februari – Het bos onder de weg
7 februari – De aarde beeft
1 februari – De Lepetimnos
Dear Emilaki
6 januari – Verwarring rond de feestdagen
2016
Een gelukkig nieuwjaar
15 december – De winter doorkachelen
17 november – Lesvos onder de maan en sterren
1 november – Het steenrijke Lesvos in China
12 oktober – Drakenkinderen
24 september – Lines of passage
30 augustus – Jurkini
19 augustus – Tomatenjunk
12 augustus – I ♥ Lesvos
30 juli – De hamam staat droog
9 juli – Het voordeel van een huis vol farao's
3 juli - Helikopter-gevoel
21 juni – Ouzo is ín, sangria is uit
28 mei – De Nieuwe Griekse Haring is er weer!
16 mei – Wie is er bang voor Lesvos?
24 april – Klappende donderbloemen
9 april – Ze komen: de Groene en de 'Coole' Paus!
20 maart – Keukenhof Lesvos
21 februari – Amandelexplosies
7 februari – Ai, Lesvos!
27 januari - Mag je wel gelukkig zijn?
2015
10 januari – Ik wil mijn eiland terug
20 december - Vergeet het eiland niet
7 december – Sinterklaas
18 november – Vreemde vogels op Lesvos
7 november - De engelen van Lesvos
24 oktober - Vluchtelingenafvalmuseum
28 september - Gevaarlijk en extreem
22 september - Bengelende borsten
4 september - Heel Holland Breit
29 augustus - De krekel en de mier
22 augustus - Paradepaardjes
13 augustus: Maria’s te over in Griekenland
30 juli – Hittegolf
16 juli - “Groeten uit Griekenland”
1 juli – Europa
17 juni – Economie voor beginners
8 juni - Wie zijn ze?
26 mei - Let’s go Lesvos
18 mei – Vluchtelingenweer
2 mei – Klaproosballen
22 april - Op zoek naar Zorbás
5 april – Pasen unlimited
26 maart – Turkish delight
10 maart – De worsteling van een schrijver
25 februari - Dans le port de Sigri
13 februari: Kool is cool
2 februari - De barometer op tilt
23 januari – Afscheid nemen
7 januari - Gelukkig nieuwjaar
2014
15 december - Kerstgezang
4 december – De Griekse zwarte Piet
20 november – Daar waren de Romeinen
6 november - Vuursignalen
28 oktober - Komen en gaan (2)
18 oktober - Ftinoporo
11 oktober - Pottenkijkersland
3 oktober - Over repeaters en recreanten
22 september – Ayvalik
10 september – Wolkentheater
28 augustus – Niets nieuws onder de zon
19 augustus – Over vulkanen en zwemmende stenen
13 augustus – Dag Ineke
5 augustus – Geluksvogel
29 juli - Griekse bloopers
19 juli - Handen en wielen af van de egels
9 juli - Swingend Lesvos
5 juli - Integratie begint met een middagdutje
25 juni – Help: een barracuda!
20 juni - Cultuurbotsingen
8 juni - Kaaskop
2 juni - Grasmussen en andere pleziertjes
18 mei – Geen zomer, wel beestjes
13 mei - Komen en gaan
30 april – Explosieve lente
17 april - Kalo Paska
4 april: “Er wonen 2 motten”
25 maart – De Rivièra van Lesvos
15 maart – Oud en nieuw Lesvos
1 maart – Jammie, de vastentijd komt eraan!
19 februari - Gluren bij de buren
9 februari- De natuurlijke hotspot van Griekenland
29 januari – Een ode aan Apollo
15 januari – Alle wegen leiden naar... Sigri!
3 januari - Ottomaanse schatten
2013
17 december: De club van de liefde
Het mysterie van de Sint Nikolaaskerk in Tzithra
20 november – Schatgraven in Limonos
8 november – Waar is de hemelse, helpende hand?
28 oktober – Gaat het kastanjebos verdwijnen?
16 oktober – Wachten op de regen
8 oktober – Wind en stenen
29 september – De nieuwste hotspot van Lesvos
20 september – Lesvos schrijft
11 september – ’t Is altijd feest in Griekenland
2 september – Rare vogels
20 augustus - Lekker, een bami!
9 augustus – Maria ter Zee
30 juli – Help, m’n telefoon gaat er vandoor!
22 juli – Prijsvechters verwacht
8 juli: Hop hop hoppa
28 juni - Aan de kant, dat wintergevoel: Grieks eten!
18 juni - Een wonderlijke tuin
11 juni – 100 kafenions en een reisbureau
30 mei – Hooiwagentijd
17 mei – Dolfijnenblues
9 mei – Mijn wilde kat in de Volkskrant
30 april – 1 mei, pardon, 7 mei
24 april - As Long as the Grass Shall Grow
15 april – Klinkende munt
4 april – Over bloemetjes, maar vooral over bijtjes
26 maart - Reizen naar Lesvos
15 maart – Carnaval
EFTALOU ART GALLERY ONLINE - Now Chapels
25 februari - De mooiste voorjaarsbloem
17 februari – Goudkoorts
9 februari - Ik heb er tabak van
28 januari - Chorta-la-di-dee
EFTALOU ART GALLERY ONLINE - The wetlands
8 januari - Kerkengezang
3 januari - O, dennenboom!
2012
EFTALOU ART GALLERY ONLINE - Love Ikona
14 december - Ik wil een hooimadam!
9 december - Regen, paddenstoelen en kerstmenu
4 december - De Wilde Jacht op Sinterklaas
Katten- en hondenblues
EFTALOU ART GALLERY ONLINE - The roots
5 november – Weerpraatje
28 oktober - Hoera, de Turken komen!
14 oktober – Het laatste eiland
9 oktober: Geen windmolenpark in een geopark
28 september – Krekel-stormloop
19 september – De vloek van Lucifer
5 september - Lesvos: het engeleneiland?
27 augustus - Het retsina lied
Vijg en Vuur
Trendy Griekenland
IJskoud
Dromen tijdens een hittegolf
De rijken van Griekenland
Tour de Lesvos
Don QuiLesvos in gevecht met de windmolens
Net niet Grieks
Het spirituele Lesvos
Zeegras
Lesvos: een wespennest!
De bijen- en vogeltjesdans
Ontdek onbekend Lesvos
Net Niet Grieks
Marktrevolutie
28 februari – Archipelagos
Voor een vriendin
Van Piraat tot Prins
Champignons gevuld met mariadistel
Vurige torens
Eiland te huur!
Wintergroentenblues
Molyvos in het donker
3 januari - O, dennenboom!
2011
Καλα Χρονια
Even de olijven oogsten
Suikergoed en marsepein
Schatkaarten
Zeg, ken jij de mosselman?
Creatief met brandhout
Laat het water maar vallen
Sardische noten
De goeie oude tijd
Krokodillen op Lesvos
Regen
Notenblues
De uittocht
Parels uit de zee
Vechten tegen demonen
Griekse grappa
De Griekse moesson
De wonderlijke wereld van Maria
Zangles
Kunst om van te snoepen
Brandgevaar
Dance the night away
Griekenland
Vakantie
Verrassend afval
Orchideeënjacht
Bonen Blues
Wijnroutes op Lesvos
De schatten van Megali Limni
Tulpen uit het oosten
De Troon van Potamon
Ezelinnenmelkkaas
A farewell to Tony
Oh oh, een haai!
Straaleiland
Help, ze vreten het eiland op!
Vliegeren en gegrilde schelpdieren
Tussen hoop en Hades
De ufo's zijn geland!
Dracula eiland!
Strooilichtezels & vossenballenijs
Bier
Presidentiële foutjes
Molyvos
Lang leve de winterzon
Robbeneiland
2010
Strooilichtezels & Vossenballenijs
Thuisblijfweek
Olijvenbeat
Sint Belastingdienst
Zullen we de winter maar overslaan?
Keizerlijke paddenstoelen
Kiest u maar
In memoriam: Adonis
Waar zette Eva haar tanden in?
Send me a postcard, darling
De Grieks-Chinese connectie
Hoor, de wind waait door de molens
Crisistijd
Eten als cultureel erfgoed
Appeltjes van Lesvos
In de maneschijn
Karankiozis, de weerman
Vallende sterren en verborgen Maria’s
Wie houdt er van sardientjes?
De Robinson Crusoë van Molyvos
Kaas
Het orakel van Lesvos
Toen de pijnbomen nog een gezicht hadden
Tok tok, wie klopt daar?
Hallo, waar is mijn strand?!
Een domme man houdt zijn mond
Russische Amazonen
Kappari
Een nieuw Parthenon
Wandelparadijs
De zee stijgt
Waterval te koop
Stofwolken en stakingen
Over planten die legers kunnen neermaaien
Touwtje springen met vossenballenijs
IJzer en beton
Een bordje lekkere, giftige chorta
Brief aan de burgemeester van Molyvos
De wereld beeft
Het wonder van een crisis
Overgeleverd aan de weergoden
Geen Valentijn op Lesvos
Stin ygeia mas
Boerenwijsheid
Ataraxia
Badderen
Het zout in de pap
Archeologisch hergebruik
2009
Kali Chronia!
Kerstgeschipper
De val van de muren
Griepgepiep
Olijvenmenuet
Paddestoelenalarm
De wonderlijke wereld van bloedende iconen
Oorverdovende stilte
Welkom in de hel van Lesvos
Olijvenrapsodie
Scharrelslakken
Kalo Ftinoporo
Bericht vanuit de Lesvosse heide
Wat kleine veranderingen
Mijn Griekse bruiloft & doop
Berichten uit het Lesvosse Oerwoud
Ramkraak
Grenzeloos Europa
Bijbelse catastrofe
S'agapo
Waterrijk
Lopi (Wolfgang Lopau 1938 - 2009)
Krasse krasi
Hondsdagen
Volksgericht
Even buurten
Who pays the ferryman?
Lekker zout
Onder de moerbeiboom
Waar is de koningin?!
Creatief met baksteen
Het geheim van het Ikarische leven
Hoge Hakken Verboden
De zeemeermin van Sykaminia
Red Griekenland
Doping
Schapenterreur
Verborgen schatten
Puinhoop Petra
Ganzenborden met orchideeën
Prasino
Geflambeerde flamingo
Helikopter
Carnaval
Wind of Change
Vrochi (regen)
Gouden appels
Winterkost
Boerenbedrog
Griep
Burenruzie
Klussen
2008
Witte nakerst
Kerstgedachte
Naamdag
Revolutie
Olijvenblues
Boos!
Lesvos Online voor de kerst
Herfstkleuren
Stem op Lesvos!
Nee-Dag
Daar bij die molen
Trieste records
Strooilicht ezels
De Vatopedi Code
Vluchtelingenstroom
Griezelen
Demeters tranen
Word wakker!
Grieks tafelen voor gevorderden
E-mails voor Maria en kerken van Lesvos
Zomerhits
Grieks tafelen voor beginners
Waar is de brand?
Zero Nero
Ra, ra, wat zie ik?
Toeristen-, Wilde, Huis- en Allochtone Katten
Haastige spoed is zelden goed
Geld doet de wereld draaien
Zee- en frituurreizen
Griekenland geschokt
Met andere ogen
Cavo Gavathas
Welkom in Europa!
Bezoek van een ex-prinses
Lesvians tegen lesviennes
De dorpsomroeper
Tulpen uit Lesvos
Onder de Sahara
Het regent...
Zondigen in de vastentijd
Rhodos
Stille protesten
Schone maandag
Roteiland
Anaxos
Sneeuwgrens
Het sprookje van Lesvos
De dood van de bisschop
In de sporen van Sappho
Alkionides dagen
Landje Pik
Kruisgooien
Trieste balans
2007
De beste wensen
Kerstbellen
Griekse beelden
Olijfje
Vluchten voor je leven
Ouzioterie
In een groen, groen, groen, groen, ouzo, ouzoland...
Foutje!
"Goddelijk huishouden"
Een handjevol geld
Monumentale platanen
Het geheime Sigri
Den xero
Klimaatneutraal vliegen
Stil leed
I cry for you, Greece
Het Friesland-gevoel
Twisten onder de zon
Vuur en water
Een broodje kroket, graag!
Gegrilde waterbom
Egeïsch gerommel
De Zeven Wonderen van Lesvos
Niet doen!
Verhitte beestjes
Jamboel
Cultuurbarbaren
Grenzen
O Keiros
Broodnijd
Hondenleven
Waterballet
Dag van de Albanezen
Bankzaken
Verdwalen met de Andersons
Dionysos
Kane hamam
Delphinia
Waterhuishouding
Lege rivieren
Blaasop
Alkionides Dagen
Whisky on the run
Sex on the island
Frappelia
Poezencijfers
Terug!
Nieuwejaars Nieuwtjes
2006
De beste wensen
Heilige Klaassen
Lente in december
'Ik vertrek'
Je hebt van die dagen...
Paddestoelenkoorts
Honden- en kattenbellen
Vluchten
De nieuwe burgemeester
Chimonas
Verkiezingskoorts
Vriendjespolitiek
Huisje, boompje, beestje
Zo rijk als Croesos
Het keuken-ABC van Lesvos 2 (Κ, Λ, Μ)
Vijgenkoorts
Vallende sterren
Verkoelende koffie
Hoogseizoen
Water
De ondergang van Anatolie
Klaagwind
Mythen
Het Keuken-ABC uit Lesvos 1
VOOR DICKIE
Helden
Nimfenmuziek
Keukenmeidenpraatjes
Keukenmeidentranen
Griezelen
Monsterlijk
Reclame
Kalo
Griekenland op z'n paasbest
Ken uw klassiekers
Flower power
Liederen van Lesvos
In de wolken
Toerisme
Groenvoer
Kathari Devtera
Vogels en dolfijnen
Mini lente
De Molyvosse Weg
Hüzün
IJs en weder dienende
De Grote Kou Kais
Op naar Afrika!
Eten!
Heimwee
2005
Gelukkig Nieuwjaar
Moord en doodslag
Tulpen uit Amsterdam
Agios Nicolaos
De zondvloed
De Huiskamer van de Burgemeester
Verdwalen op Lesvos
Overal poezen
Hoppa!
Rare Grieken!
Nieuws in het kort
Zie, de pelikanen vallen
Tzeli Katzidimitriou
Peepshow
Vissen en slakken met ballen
Daar komen de vissers
Bruiloft
Bezoek
Vijgen
Hemelse drukte
Aanvullingen op 'Hoe en wat in het Grieks'
Cowboys in het zonnetje
Beestjes, beeeestjes
Zaterdagavond Blues
Caretteketet
O, eindeloze zomer...
Culinaria
De Kappertjes Route 2: Mini Karini
Griep Epidemie
Sushi, kardamo en vijgenijs
De kappertjes route
My Number One
Barbarossa van Lesvos
Vies en gevaarlijk
Paaslammeren
De grootste paashaas ter wereld
Sahara depressie
Leve de euro!
Boreas
Tupperware party's en asperges
Morgen is het weer lente
Lent
Een huis in Griekenland
Opschrijven graag!
Hemelwater
O pappas!
Kouououd!
Vossenjacht
Wie weet de weg in Molyvos?
Voer voor geologen
Voorbij die mooie feestdagen
Sappho
2004
Help, tomaten!
1017
10 oktober – Weg met de zomervakanties
-0001
IJskoud

De Griekse suite

Columns over het eiland Lesvos van Julie Smit, manager en oprichtster van Hotel-Boekenlust, met foto’s van fotograaf Jan van Lent.

De wonderlijke wereld van bloedende iconen

 “Goedemiddag, heb een vreemd verhaal. Ben vorige maand thuisgekomen van een vakantie op Rhodos. Heb daar een ikoon gekocht. Deze had ik in mei ook al zien hangen. Toen niet gekocht, vond hem te duur. Dit keer wel. Heb niets met het geloof, maar vond dit gewoon heel mooi. De dag na thuiskomst hang ik het op een bestaande spijker aan de muur. Zie iets zitten en dacht, doe ik even af. Schrok me rot, er kwam een rode vloeistof uit de muur. Ongeveer 10 à 15 cm van het ikoon verwijderd. 

B252. huilendeicoon.JPG
De bloedende icoon van Nederland

Bouwopzichter is geweest, deze kan geen verklaring geven. Verfspecialist ook niet. Lab. van het ziekenhuis heeft uiteindelijk het materiaal onderzocht, geen bloed, moeilijk oplosbaar in demi water, wat is het dan wel? Vrienden op Rhodos zeggen dat het een wonder is. Priester van het orthodxe geloof zegt dat ook. Heeft het ikoon ook ingewijd. Verder zegt het mij niets. Heeft u ooit van of over dit verschijnsel gehoord? Hoor verder wel dat het met positiviteit te maken heeft.”

 

Het zal je maar gebeuren: koop je een icoon, enkel en alleen omdat je het een mooie afbeelding vindt, en dan blijkt deze beeltenis veel meer dan een warme uitstraling te hebben. Dit soort wonderen blijven de kranten halen en hele kuddes gelovigen op de been brengen. De dame die me deze mail schreef, blijft daarom dan ook liever anoniem: “Laat mijn huiskamer alsjeblieft geen bedevaartsoord worden!”

 

En ze heeft gelijk. Vooral in Amerika worden regelmatig huilende of bloedende iconen aangetroffen in kerken, die daarop volstromen met gelovigen, persmuskieten en sensatiezoekers. 

 

Terwijl men in de katholieke wereld vaker te maken heeft met verschijningen van Maria, moet de orthodoxe wereld het stellen met huilende Maria’s en bloedende heiligen. Het is bovendien geen modern verschijnsel, want de huilende en bloedende iconen worden al genoemd sinds de Byzantijnse tijd.

 

Zo schreven drie patriarchen rond het jaar 861 een brief aan keizer Theophilos waarin ze maar liefst drie bloedende iconen beschreven: een Maria-icoon op Cyprus die door een Arabische pijl was doorboord, een Christus-icoon in Beiroet die door een joodse speer was geraakt en een andere Christus-icoon in de Aya Sophia in Konstantinopel (het huidige Istanbul), die met een joodse dolk was verwond. Vooral die in de Hagia Sophia wordt door meerdere mensen door de eeuwen heen genoemd (hoewel sommige schrijvers een bloedende Maria-icoon beschrijven). Kennelijk moest in die tijd de icoon eerst beschadigd worden, alvorens de heilige ging huilen of bloeden.

 

Terwijl er in de oude geschriften veel tranen latende iconen worden vermeld, is er nooit een echte studie naar gedaan. Moeilijk ook, want de iconen reisden heel wat af al die eeuwen geleden. De genoemde bloedende icoon uit de Aya Sophia werd, nadat de Turken Konstantinopel hadden ingenomen en de grootste kathedraal van die tijd in een moskee veranderden, eeuwen later waargenomen in de Perivleptos kerk in het Byzantijnse stadje Mystras (Peloponnesos). De beroemde icoon van de Panagia-kerk in Agiasos, Maria met het heilige kind (Panayia I Vrefokratoesa), werd begin negende eeuw uit Jeruzalem meegenomen door een uit Konstantinopel verbannen priester en iconenverzamelaar, die haar cadeau wilde doen aan de naar Lesvos verbannen keizerin Irene. Toen hij op Lesvos aankwam, was de keizerin echter inmiddels gestorven en trok hij met zijn icoon de bergen in. Nadat hij het vertrouwen van de mensen daar had gewonnen, onthulde hij zijn schat, als zijnde een icoon geschilderd door de evangelist Lukas. Er ontstond een kloostergemeenschap rond deze icoon en de monniken bewaarden de schat tot er in 1170 een kerk mocht worden gebouwd ter ere van de Heilige maagd Maria, waarna rond de kerk het bergdorp Agiasos ontstond.

 

Wat deze Maria Vrefokratoesa aan wonderen verrichtte, is me niet helemaal duidelijk. Ze huilt niet, maar trekt jaarlijks wel duizenden pelgrims, net als haar grootste concurrent op Lesvos, de uit klei en bloed vervaardigde icoon van de aartsengel Michael in het Taxiarchis klooster van Mandamados. Van deze icoon wordt niet alleen gezegd dat hij bij tijd en wijle huilt, maar ook dat zij andere iconen verplaatst! Toen in 1974 de Turken Cyprus binnenvielen, verdween een levensgrote muurschildering van de aartsengel Michael voor een week uit de kloosterkerk in Mandamados. Griekse soldaten beweerden de aartsengel in die tijd te hebben gezien tijdens de gevechten tegen de Turken op Cyprus!

 

De nuchteren onder ons zullen meteen met een verklaring komen voor de natte ogen van de iconen: het hout waarop iconen meestal geplaatst of geschilderd zijn, gaat werken en scheidt een harsachtige vloeistof uit, de lijm waarmee planken tot een paneeltje worden gemaakt, wordt warm en vloeibaar, de verf gaat werken en zo zijn er nog tal van mogelijkheden waardoor gelovigen om de tuin worden geleid.

 

In Amerika hebben ze zelfs een specialist die met zijn huilende-iconen koffertje langskomt om een ‘wonder’ te ontmantelen. Zo werd hij jaren geleden door de pers opgeroepen om een huilende Maria te onderzoeken in een kerk in Toronto (Canada), die was volgelopen met mensen die het wonder kwamen aanschouwen. Al snel zag de man dat op de icoon stilstaande olievlekken zaten, geen afrollende tranen, en toen bekend werd dat dezelfde priester in New York in een kerk ook een huilende icoon had ontdekt en dat hij een bordeel in Athene runde, was de geloofwaardigheid van dit ‘wonder’ niet meer staande te houden. Priesters doen rare dingen om hun gelovigen in de kerk te houden...

 

De meeste van de ontelbare kerkjes en kapelletjes die hier welig op het eiland tieren, zouden best zo’n wonder kunnen gebruiken, want vooral kleine, onbekende kerkjes zijn verlaten en vallen ten prooi aan de tand des tijds, waarbij soms een schat aan cultuur verloren gaat. Allemaal hangen ze vol met iconen. Enkelen oud en kostbaar, anderen gewoon als een reproductie in een mooi lijstje of als een foto uit een tijdschrift opgehangen tussen de vochtige muren. Sommige kerkjes hebben zelfs nog prachtige muurschilderingen. Maar geen van de heiligen huilt of bloedt, terwijl hun verwaarlozing toch een goede aanleiding daarvoor zou kunnen zijn.

 

Ook de icoon in Nederland bloedt niet meer. De icoon is verplaatst en hangt nu samen met een kruisbeeld op een andere plek, zodat de rode tranen uit de muur zijn opgedroogd. Geen idee hoe de icoon haar tranen enkele centimers lager via de muur liet rollen. Er zit geen priester achter op zoek naar kerkezieltjes, noch een doorgedraaide gelovige die om aandacht zat te springen. Sommige wonderen moet je misschien maar gewoon met rust laten en accepteren, net zoals het leven...

 

Voor de degenen die toch wonderen willen verrichten, is hier een website voor de doe-het-zelver: huilende iconen voor de hele familie!

 

Strooilichtezels & Vossenballenijs:

BOULEVARD NIEUWS
UIT LESVOS:
 
English:
smitaki.blogspot.com
Deutsch:
www.lesvos-web.com