Robert Haasnoot - Waanzee

"Nederlandse roman over godsdienstwaanzin en een Katwijkse vissersboot." 
waanzee.jpg

Robert Haasnoot - Waanzee

 

ROBERT HOUGH - OVERBOORD

Canadese roman over verstekelingen op een containerschip.

 

Waanzin en moord op zee

 

Varen op zee is een avontuur. Je bent dagen- of wekenlang aangewezen op je medepassagiers of medebemanningsleden. En wanneer dat er niet veel zijn, kunnen spanningen oplopen, die kunnen uitmonden in dramatische taferelen. 

 

De Canadese schrijver Robert Hough trok zich het bloedstollende verhaal aan over de verstekelingen op het Chinese containerschip Maersk Dubai. Zijn verhaal is gebaseerd op vele ware feiten en hij gebruikt dit zeedrama dat plaatsvond in 1996 dan ook niet zozeer als uitgangspunt voor zijn roman ‘Overboord’, maar heeft meer geprobeerd de zaak psychologisch te reconstrueren. 

 

Ook de Nederlandse schrijver Robert Haasnoot probeert in zijn roman ‘Waanzee’ te achterhalen wat er gebeurde op de ‘Gekkenlogger’, de bijnaam voor de Katwijkse vissersschuit KW 171, die in 1915 uitvoer, waarna een van de bemanningsleden gedreven door godsdienstwaanzin de rest van de bemanning aanzette tot moord.

 

In ‘Waanzee’ is het hoofdthema een godsdienstwaanzinnige, beïnvloed door een dominee van de gereformeerde kerk die inspeelde op de dreiging van de Eerste Wereldoorlog en hiermee zieltjes probeerde te winnen. Het in de bijbel voorspelde einde van de wereld was in zicht en wanneer niet iedereen godsvrezend genoeg was, kon hij mede ten onder gaan.

 

Het hoofdthema van ‘Overboord’ is de reactie van hardwerkende zeebonken op een groot containerschip, die geconfronteerd worden met een groffe misdaad en deze gebeurtenis niet naast zich neer kunnen leggen.

 

Op beide schepen is de bemanning in de macht van het kwaad: op de Katwijkse Noordster zijn de mannen bang voor Arend die predikt dat de wereld vergaan is, dat God het schip naar het beloofde land van Jeruzalem zal leiden, maar dat de boot belaagd wordt door de duivel. 

 

Op de Maersk Dubai, waar de kapitein en zijn officiers zonder aarzelen het bevel gaven tot de te waterlating van een krakkemikkig vlot waarop twee verstekelingen werden gezet, kan een groep Filippijnse bemanningsleden deze brute daad niet vergeten. Maar ze zijn zo bang voor hun Taiwanese wrede kapitein, dat ze er slapeloze nachten aan overhouden.

 

De angst houdt de beide schepen in zijn greep. Op de Katwijkse visserskotter kruipen de mannen dicht bij elkaar, zodat de massahysterie makkelijker zijn werk kan doen. Op het moderne grote containerschip kruipt ook een groep mensen bij elkaar; zij hopen echter door deze samenkomst hun angst wat te temperen.

 

Het verhaal over de ‘Gekkenlogger’ was een van Katwijks best bewaarde geheimen. De bevolking van het kustplaatsje omstreeks 1915 is door de Katwijkse schrijver op levendige wijze beschreven, hoe gereformeerd, streng en achtergesteld ze ook waren.

 

In ‘Overboord’ probeert Robert Hough in het fictieve deel het leven te beschrijven van de Roemeen Daniel, die de gruweldaden van Ceausescu ontvluchtte om in Spanje een boot te kunnen vinden die hem naar het beloofde land van Amerika kon brengen. 

 

Beide romans zijn gebaseerd op verhalen die waar gebeurd zijn. Beide schrijvers hebben slechts weinig fictieve feiten nodig gehad om hun verhaal op een meeslepende wijze te kunnen vertellen. 

 

Robert Haasnoot heeft een verhaal uit de geschiedenis van zijn dorp verteld. Een verhaal van bijna een eeuw geleden, waarin de godsdienst geen mooie rol speelt. Ironisch genoeg zijn we nog niet van de godsdienstwaanzin verlost. Dat bewijzen al die vluchtelingen uit Irak en Afghanistan, die net als Daniel per boot een beter leven hopen te bereiken. Niet alleen stikken er tientallen vluchtelingen in containers waarin ze vervoerd worden door mensensmokkelaars, het verhaal van Robert Hough bewijst dat ook individuele verstekelingen een verkeerde boot kunnen kiezen...

 

ROBERT HOUGH - OVERBOORD (The Stowaway, vert. Regina Willemse), De Geus 2008

ROBERT HAASNOOT - WAANZEE, De Geus 1999

 

Leeslinks

Van Robert Haasnoot:

 

De Heugling

Op weg naar de Noordpool:

Christoph Ransmayr - De verschrikkingen van het ijs en de duisternis

Na een weddenschap tussen bemanningsleden:

Georgina Harding - De eenzaamheid van Thomas Cave

 

« Terug

bol

Bestel
Robert Haasnoot - Waanzee
via de internet boekhandel bol