Ascanio Celestine - Het barbiehuis

"Over de bewoners van een flat in een troosteloze buitenwijk van Rome" 
barbiehuis.jpg

Ascanio Celestine - Het barbiehuis

Veelstemmige verhalen
 
Lloyd Jones - Tweedehands wereld
 
Deze twee boeken hebben één ding gemeen: het verhaal wordt verteld door diverse mensen. In Het barbiehuis gaat het over de bewoners van een flat in een troosteloze buitenwijk van Rome. In Tweedehands wereld gaat het over een Afrikaanse vrouw die op het eiland Sicilië aanspoelt en als illegale naar Berlijn reist, haar sporen achterlatend in verhalen van diverse mensen die haar tegenkwamen.
 
Het barbiehuis is het callcentrum waar enkele bewoners van de flat werken. In het centrum hangt het vol met pin-up kalenders en wordt er menig seksueel getint telefoongesprek gevoerd. Maar ik zou het flatgebouw ook een barbiehuis willen noemen, gezien figuurlijk de voorgevel wordt weggenomen, zodat we in diverse appartementen kunnen rondneuzen.
 
Het kleine broertje van Nicola, Salvatore, neemt het voortouw. Hij en Nicola wonen samen met hun ‘stoel’-lederige oom, daar hun moeder dood is en hun vader rijk probeert te worden in China. De broertjes willen ooit hun vader achterna reizen, maar hebben geen idee waar hij zich ophoudt. Daar zullen ze echter wel achterkomen, alhoewel Salvatore later zal beweren dat hij altijd al had geweten waar zijn vader was. Salvatore is nog jong en leert alles van zijn broer: over seks, drank en het leven. Zijn onbesuisde visie op de wereld van de volwassenen is de meest aandoenlijke, maar toch blijkt hij op het einde al behoorlijk volwassen te zijn.
 
Marinella werkt op het callcentrum, maar gaat pas later in het verhaal in het flatgebouw van Salvatore en Nicola wonen. Ze eet slecht, daar ze geen waar in huis haalt dat kan bederven, want dat gooit ze toch alleen maar weg. Marinella gaat gebukt onder een hazenlip. Ze weet precies hoe de mensen erop reageren, en is daardoor wat mensenschuw. Aarzelend begint ze toch een relatie met de overbuurman, die telkens suiker komt lenen. Het loopt niet goed af.
 
Nicola is de eerste die het barbiehuis de rug toedraait, het callcentrum dan, waar ze worden uitgebuit. Hij is het ook die afrekent met het verleden en met nieuwe plannen komt voor de toekomst. Nicola had zo zijn eigen zaakjes in het callcentrum en is bevriend met Marinella en Patrizia.
 
Juffrouw Patrizia woont op de eerste verdieping en raakt in coma wanneer er een gasexplosie in haar appartement plaatsvindt. Ze heeft een vader die altijd belt, maar nooit langskomt, zelfs niet wanneer ze in het ziekenhuis ligt. Patrizia is gefascineerd door de dood, die ze dan ook maar een handje helpt wanneer de situatie zich voordoet.
 
In Tweedehands wereld draait het verhaal om Ines, die ergens uit Afrika komt, maar altijd vertelt dat ze uit het hotel in Tunesië komt, waar ze voor het laatst had gewerkt, voordat ze aan haar reis naar Berlijn begon. Het verhaal begint met een vriendin die ook in het hotel werkte en meemaakte dat ‘Ines’ (wat niet haar echte naam is) cheffin werd. Maar ze zag ook hoe de uit Duitsland komende Jermayne haar vriendin inpakte en er met haar baby vandoor ging.
 
Dan volgen de getuigenissen zich op over hoe Ines door Europa trekt om in Berlijn te komen: een vrachtwagenchauffeur, een slakkenverzamelaar, een schaker, een jager. In Berlijn komen we haar weer op het spoor, wanneer ze voor Ralf werkt, een oudere man die langzaam blind is geworden. Ook de uit Nieuw Zeeland afkomstige Defoe komt helpen om Ralf nog iets van de wereld te laten zien. Defoe komt Ines misschien wel het meest nader en begint wat geheimen van haar te ontrafelen. Tenslotte is het Ines zelf die haar verhaal vertelt: een verhaal van een radeloze moeder.
 
Beide boeken zijn in mooie toon verteld: Het barbiehuis eigenzinnig met zwarte humor, Tweedehands wereld gepassioneerd. Alle vertellers hebben een eigen stem, vooral in Het barbiehuis, waar het verhaal draait rond de uitbuiting op het callcentrum. Alle vertellers zijn het er over eens: daar werken is afschuwelijk, maar ze moeten wel om te kunnen overleven. Wanneer men in opstand komt, vinden sommigen het moeilijk partij te kiezen, bang om hun werk te verliezen. De Italiaanse titel van het boek is dan ook Klassestrijd.
 
In Tweedehands wereld wordt steeds meer onthuld over de hoofdpersoon: wat haar naar Berlijn dreef, hoe haar reis verliep en hoe het afloopt met haar. Echter blijkt wel dat iedereen zo zijn eigen waarheid vertelt. Geen getuigenis is dezelfde en hun verhalen stroken niet met het verhaal van Ines zelf. Ines doet heel erg haar best om onzichtbaar te zijn, voor de lezer is ze in de eerste helft van het boek dan ook een vluchtige schim. Pas wanneer Defoe aan het woord is, kan men een vaster beeld van Ines krijgen, zij het eenzijdig. Ines zelf voegt er nog een dimensie aan toe, maar je blijft twijfels houden aan hoe Ines nu precies in elkaar steekt, behalve dat ze er letterlijk alles voor over heeft om haar kind in de armen te sluiten.
 
De verschillende vertelperspectieven werken fascinerend: terwijl Het barbiehuis meer een belevenis van verschillende stemmen is, die een verhaal vanuit verschillende hoeken belichten en het verhaal complementeren, zaaien de stemmen in Tweedehands wereld juist twijfel, wat de spanning doet oplopen: wie was de stille, mysterieuze Ines eigenlijk?
 
Het zijn beide prachtige boeken die vol overtuiging zijn geschreven: over het Italië van Berlusconi waar jongeren niet veel kansen hebben en over de beweegredenen van een Afrikaanse bootvluchtelinge om illegaal in Europa te verblijven.
 
Asciano Celestini – Het barbiehuis (Lotta di classe, vert. Charlotte Koopmans en Marjo Stam), Athenaeum – Polak & Van Gennep, 2011
 
Lloyd Jones – Tweedehands wereld (Hand me down world, vert. Joris Vermeulen), De Bezige Bij 2011
 
Leeslinks
Over een huis met appartementen in Lissabon:
Als een brandend huis
Over een appartementencomplex in Istanbul:
Elif Shafak - Het luizenpaleis
Over een appartementencomplex in Bombay:
Manil Suri – Het trappenhuis
Over vluchtelingen:
Olivier Adam – Vogelvrij
Marina Lewycka – Twee caravans
 
 

  

« Terug

bol

Bestel
Ascanio Celestine - Het barbiehuis
via de internet boekhandel bol