Philippe Djian - Frictie

"Franse roman over het leven van een man in 5 hoofdstukken." 
frictie.gif

Philippe Djian - Frictie

De kunst van het weglaten

"Als we op íemand niet hadden gerekend, dan was eerlijk gezegd hij dat wel." Dit is de openingszin van de nieuwst vertaalde roman van de Franse schrijver Philippe Djian. Wie die iemand is leren we al snel: de vader van een 11-jarig jongetje, dat niet veel begrijpt van het leven dat zijn vader leidt en van de reacties van zijn moeder als zijn vader eens in de zoveel tijd weer eens thuiskomt.

In het volgende hoofdstuk is het jongetje een 22-jarige man die zich probeert los te maken van zijn moeder. Wat niet makkelijk is want zijn moeder zit vol met escapades die haar zoon niet altijd goedkeurt. Door haar alcoholisme weet ze zich regelmatig in de problemen te werken.

Weer een hoofdstuk verder is de man getrouwd met Sonia. Zijn huwelijk lijkt niet helemaal goed te gaan, ondanks dat zijn vrouw zwanger is. Er is weer de moeder die voor wrijvingen zorgt, want nog steeds zorgt ze voor problemen en probeert haar zoon haar te helpen.

In het vierde hoofdstuk probeert de man de keuze van een nieuwe vriend van zijn moeder te accepteren. Maar hij voelt zich geroepen om in te grijpen wanneer blijkt dat deze man, die veel op zijn overleden vader lijkt, een ergerlijke klaploper aan het worden is.

In het laatste hoofdstuk heeft de man het aan de stok met zijn 18-jarige dochter die het nest uitvliegt en dreigt te trouwen met een veel oudere man. Ook dan voelt de man zich geroepen om zijn familie te beschermen, ditmaal zijn dochter.

Vijf periodes uit het leven van een man, waarin we de man een beetje leren kennen. Hij is bezitterig, kan zich niet helemaal losmaken van zijn moeder, heeft de rol van zijn verdwenen vader op zich genomen, kan hartvochtig zijn, is snel uitgekeken op een vrouw en schuwt geen geweld om zijn familie te beschermen.

Het is het leven van een man in vogelvlucht, behalve dan dat het einde van dat leven er nog niet aan zit. Het zijn belangrijke gebeurtenissen in het leven van de man, waarin hij om zijn moeder of dochter te beschermen besluit in te grijpen in hun leven. De moeder neemt zijn 'hulp' niet altijd in dank af, ook al heeft de man gelijk, net als de dochter die niet gelukkig is met een vader die iedereen om haar heen wil keuren.

De man zelf heeft duistere kanten. Hij is model geweest en is getrouwd geweest met een model. Hij verdient goed, maar waarmee, dat is een groot vraagteken voor de lezer. Net als zijn vader heeft hij thuis tassen vol geld waarmee geheimzinnig wordt omgegaan. Waarschijnlijk dus geen zuivere business, hoewel hij daarnaast een van de geldschieters is voor een kleine literaire uitgeverij, waar hij soms ook werkt.
Hij is geen lieverdje voor zijn vrouw: onder haar ogen gaat hij vreemd, een actie waarschijnlijk ondernomen om een punt achter hun huwelijk te zetten. Ook heeft hij er geen moeite mee om de vrouw van een ander te versieren. En tenslotte heeft hij een redelijk cynische kijk op de mensen om hem heen.

Later spelen alleen twee vrouwen nog maar een rol in zijn leven: zijn dochter, die hij alleen heeft moeten opvoeden omdat haar moeder dood is, en zijn moeder die de liefde niet snel verleert.

Waar de verhalen zich afspelen, hoe de man heet, wat voor een karakter de andere personages hebben, dat alles wordt niet uitgelegd. Het verhaal is in een afstandelijke stijl geschreven en het laat heel veel weg.

Wat een bepaalde spanning geeft omdat de wrijvingen erdoor des te beter uitkomen. Zelfs geweld daagt in de verte. Elk verhaal kan afzonderlijk worden gelezen, maar juist alle verhalen op een rijtje maken het protret van de ik-verteller en de hoofdpersoon steeds completer. Van een onschuldig jongetje met ouders die ruzie maken, verandert hij in een potentaat die zonder scrupules alles op alles zet om zijn familie bij elkaar te houden.

De Franse schrijver Philippe Djian brak met zijn roman '37.2o le matin' door in de literaire wereld, mede dankzij Jean-Jacques Beineix' verfilming van het boek onder de naam 'Betty Blue'. Naast romans schrijven verzorgt hij de songteksten voor de Zwitserse zanger Stephan Zweig en schrijft hij aan een filmscript voor Luc Bondé.

'Frictie' is een mooi staaltje van schrijven waarin zoveel wordt weggelaten dat alleen de wrijvingen overblijven uit het leven van een man: ouders die uit elkaar gaan, een moeder die haar zoon niet kan loslaten, een jonge relatie die uit elkaar valt, een zoon die de nieuwe vriend van zijn moeder niet accepteert, een moeizame vader-dochter relatie. Het is aan de lezer om uit te maken of de hoofdpersoon enige sympathie verdient. De stijl van het verhaal zal niemand vervelen.

PHILIPPE DJIAN - FRICTIE (Frictions, vert. Théo Buckinx), De Geus, 2005

Leeslinks
Over een andere zoon die zijn moeder niet verlaat:
John Kennedy Toole - Een samenzwering van idioten
De Fransen en de liefde:
Fréderique Beigbeder - Liefde duurt drie jaar
Philippe Jaenada - Godin tussen suikerriet
Florence Seyvos - Verlaten
Benoîte Groult - Zout op mijn huid
Christian Gailly - De nacht
Het leven in één oogopslag:
Paul Guimard - De geur van gras

« Terug

bol

Bestel
Philippe Djian - Frictie
via de internet boekhandel bol