Sandra Cisneros - Een huid van karamel

"Wonderlijk mooie Mexicaans/Amerikaanse familieroman." 
karamel.gif

Sandra Cisneros - Een huid van karamel

Reisje Mexico

Lala is met haar Mexicaanse familie op weg van Chicago naar Mexico-Stad: een oom met vrouw en kinderen in een witte Cadillac, een andere oom met familie in een groene Impala en haar vader en de rest van het gezin in een rode Chevrolet Station. De reis is lang en zij en haar broertjes doen spelletjes, maken ruzie, snoepen en drinken gekleurde drankjes, zijn moe en zijn blij wanneer de grote stad van Mexico in zicht is en ze voor het tuinhek van Noodlotstraat stoppen en de Vreselijke Oma hen verwelkomt. Daar blijven ze de hele vakantie. Haar vader en zijn broers hebben zo lang vrij gekregen, maar Lala weet wel beter: ze zijn gewoon weer eens ontslagen. Het grote huis in Noodlotstraat wordt het speelterrein van Lala en haar nichten en neefjes, waar ze achter Vreselijke Oma's geheimen proberen te komen en waar feesten worden gegeven en familieruzies worden uitgevochten.
Lala vindt een zijden sjaal van Vreselijke Oma, Soledad genaamd, die de geschiedenis van deze oude vrouw verbergt.
Na de dood van Kleine Opa zal Vreselijke Oma naar haar 3 zoons in Amerika verhuizen, wat niet zonder familieruzies gepaard zal gaan.

Prachtig boek dat het verhaal vertelt van de Mexicaanse/Amerikaanse familie Reyes, met meerdere biografische gegevens van de schrijfster Sandra Cisneros zelf.
In dit boek is ze diep haar familiekronieken ingedoken. Zoals de schrijfster heeft ook de vertelster in het boek, Celaya Reyes (Lala), als enige meisje 6 broers. Maar Celaya waarschuwt dat ze niet zeker weet of alles wel waar gebeurd is wat ze in dit boek schrijft: mensen houden van overdrijven en zijzelf moet de gaten in de geschiedenis opvullen. Zo zijn een aantal beroemde mensen uit de geschiedenis haar familiekronieken ingeslopen, zoals Josephine Baker met wie haar opa een verhouding had, en een rijtje Mexicaanse beroemdheden hebben het familiepad gekruist. Of er wordt beweerd dat een hele rits filmsterren zoals Rita Hayworth origineel uit Mexico komt. Maar ze schrijft ook wel eens 2 verschillende versies van één gebeurtenis of discussieert met haar oma over diens eigen geschiedenis: soms moet je de gebeurtenissen wat opvrolijken of dramatiseren om ze aantrekkelijker te maken. Of: "Wees maar niet bang, Oma, ik zal zorgen dat het goed afloopt."
Het boek is in drie delen: De Reis naar en Vakantie in Mexico-Stad en Apaculpo, tot de ruzie tussen haar moeder en haar oma; de geschiedenis van haar oma, vader en moeder, doorspekt met wat Mexicaanse geschiedenis; de tijd dat oma in Amerika kwam wonen.
Sandra Cisneros is een belangrijke vertegenwoordigster van de Chicaanse (Amerika/Mexico) literatuur. Haar geschiedenis speelt tussen Mexico en Amerika en de wereld van de Chicana's in Amerika. Ze is een goede waarneemster, want ze zet niet alleen haar wereld neer, maar ook het Amerika van de jaren 50-60. Wat kom je tegen als je van Chicago naar Mexico rijdt, hoe zien de huizen er van binnen uit, wat eten de kinderen (mooi beeld van consumptiegoederen), en, wat heel belangrijk is, en waarmee ook de schrijfster is opgegroeid: soaps en tv-series. Regelmatig worden de familieverhalen vergeleken met een telenovela. Het boek eindigt met een beknopte geschiedenis op jaartal van niet alleen Mexico, maar ook van Amerikaanse verdragen aangaande Mexicaanse inwoners, of Japanners of Chinezen, en ook data van belangrijke mensen uit de culturele wereld zoals het tweede huwelijk tussen Frida Kahlo en Diego Riviero, wat precies de toon van het boek aangeeft: een mengelmoes van echte geschiedenis, fantasie en cultuur.
Het tweede deel is het Mexicaanse deel waarin niet alleen de geschiedenis van de Vreselijke Oma wordt neergezet, maar ook een mooi beeld van Mexico-Stad, met vele sfeerbeelden van gebeurtenissen zoals revoluties, opstanden en feestdagen.
Tenslotte het minst sterke, maar het deel dat het meest gaat over het sociale verschil tussen Chicana's en Amerikanen, is het laatste deel, wanneer Oma in Amerika komt wonen.
Het verhaal is humoristisch, op z'n Zuid-Amerikaans heerlijk overdreven en romantisch, veel dialogen en verhalen in verhalen, maar er is ook de geheel eigen schrijfstijl van Cisneros. Ze schrijft origineel in een Amerikaans dat flink gepeperd is met Spaans. Een bewuste keuze van de schrijfster, die vindt dat je bepaalde uitroepen of uitdrukkingen niet kunt vertalen. Dit is haar wereld en ook háár taal, dus waarom zou ze in uitsluitend Amerikaans schrijven?
Het verhaal op zich is eigenlijk geen verhaal maar een bundeling van verhalen, anecdotes en dialogen. Het is het verhaal over een kind dat als enig meisje tussen 6 broers moet opgroeien in een gezin dat elke zomer naar Mexico reist, zodat ze niet goed weet welk land het hare is: Mexico waar een dominerende Oma de scepter zwaait, Amerika waar een chaotisch huishouden haar thuis is, die in haar huis geen eigen kamer heeft, zodat ze wat triest wordt, die droomt over huizen die ze van de tv kent. Allemaal thema's die ook voorkomen in Cisneros' eerste grote succes: 'The House on Mango Street', dat in 1985 bekroond werd met de Columbus American Book Award.
'Een huid van karamel' gaat over een vrouw die alle herinneringen en verhalen op een (Mexicaans) rijtje heeft gezet om de geschiedenis te vertellen van haar Vreselijke Oma en haar vader.
Het boek is een wirwar van verhalen over bovengenoemde thema's. Het heeft de luchtige verteltoon van Laura Esquivel, jammergenoeg niet met recepten, maar wel vol etenswaren. Het boek heeft soms ook de warme en kroniek-achtige vertelstijl van Isabel Allende. Het heeft teksten van liederen en gedichten, hilarische gesprekken en prachtige scenes en nog wat geschiedenis, waar of niet waar, op de koop toe. Het is geen magisch-realisme, alhoewel er verhalen zijn die een beetje die richting ingaan. Het is een vrolijk verhaal vol warmte in een eigenzinnige taal, dat een lust is om te lezen.

SANDRA CISNEROS - EEN HUID VAN KARAMEL (Caramelo, vert. Arthur de Smet) De Geus, 2003

Leeslinks
Over een bewonderenswaardige Mexicaanse vrouw die midden in de geschiedenis stond:
Rauda Jamis - Frida Kahlo: een vrouw
Andere Zuid-Amerikaanse familieverhalen:
Isabel Allende - Portret in sepia
Isabel Allende - Fortuna's dochter
Isabel Allende - Het huis met de geesten
José Donoso - Het landhuis
Laura Esquivel - De liefde van Don Júbilo
Laura Esquivel - Rode rozen en tortilla's
Rosario Ferré - Excentrieke kringen

« Terug

bol

Bestel
Sandra Cisneros - Een huid van karamel
via de internet boekhandel bol